相應部第1161經（Saṁyutta Nikāya 42.1 / 1. Gāmaṇivagga / Caṇḍasutta）

Saṁyutta Nikāya 42.1

1. Gāmaṇivagga

Caṇḍasutta

Sāvatthinidānaṁ.

Atha kho caṇḍo gāmaṇi yena bhagavā tenupasaṅkami; upasaṅkamitvā bhagavantaṁ abhivādetvā ekamantaṁ nisīdi. Ekamantaṁ nisinno kho caṇḍo gāmaṇi bhagavantaṁ etadavoca:

“ko nu kho, bhante, hetu, ko paccayo yena midhekacco caṇḍo caṇḍotveva saṅkhaṁ gacchati.

Ko pana, bhante, hetu, ko paccayo yena midhekacco sorato soratotveva saṅkhaṁ gacchatī”ti?

“Idha, gāmaṇi, ekaccassa rāgo appahīno hoti.

Rāgassa appahīnattā pare kopenti, parehi kopiyamāno kopaṁ pātukaroti.

So caṇḍotveva saṅkhaṁ gacchati.

Doso appahīno hoti.

Dosassa appahīnattā pare kopenti, parehi kopiyamāno kopaṁ pātukaroti.

So caṇḍotveva saṅkhaṁ gacchati.

Moho appahīno hoti.

Mohassa appahīnattā pare kopenti, parehi kopiyamāno kopaṁ pātukaroti.

So caṇḍotveva saṅkhaṁ gacchati.

Ayaṁ kho, gāmaṇi, hetu, ayaṁ paccayo yena midhekacco caṇḍo caṇḍotveva saṅkhaṁ gacchati.

Idha pana, gāmaṇi, ekaccassa rāgo pahīno hoti.

Rāgassa pahīnattā pare na kopenti, parehi kopiyamāno kopaṁ na pātukaroti.

So soratotveva saṅkhaṁ gacchati.

Doso pahīno hoti.

Dosassa pahīnattā pare na kopenti, parehi kopiyamāno kopaṁ na pātukaroti.

So soratotveva saṅkhaṁ gacchati.

Moho pahīno hoti.

Mohassa pahīnattā pare na kopenti, parehi kopiyamāno kopaṁ na pātukaroti.

So soratotveva saṅkhaṁ gacchati.

Ayaṁ kho, gāmaṇi, hetu ayaṁ paccayo yena midhekacco sorato soratotveva saṅkhaṁ gacchatī”ti.

Evaṁ vutte, caṇḍo gāmaṇi bhagavantaṁ etadavoca:

“abhikkantaṁ, bhante, abhikkantaṁ, bhante.

Seyyathāpi, bhante, nikkujjitaṁ vā ukkujjeyya, paṭicchannaṁ vā vivareyya, mūḷhassa vā maggaṁ ācikkheyya, andhakāre vā telapajjotaṁ dhāreyya: ‘cakkhumanto rūpāni dakkhantī’ti; evamevaṁ bhagavatā anekapariyāyena dhammo pakāsito.

Esāhaṁ, bhante, bhagavantaṁ saraṇaṁ gacchāmi dhammañca bhikkhusaṅghañca.

Upāsakaṁ maṁ bhagavā dhāretu ajjatagge pāṇupetaṁ saraṇaṁ gatan”ti.

Paṭhamaṁ.